Alles is nog niet verloren

Illustré par :

In wat voor wereld leven we? In een wereld in crisis, zeker. Zesde extinctie, klimaatverandering, ongekende veranderingen in landgebruik, verstoring van fosfor- en stikstofcycli, verzuring van de oceanen: 4 van de 10 wereldwijde limieten overschreden, bijna 5. Overschrijding van deze grenzen, die de stabiliteit van de biosfeer regelen, brengt ons in een onbekende toestand van het aardsysteem, waarvan wij vrezen dat zij niet bevorderlijk zal zijn voor de landbouw, de mensheid of zelfs het leven. Maar de term « crisis » wekt angst op: hij wordt verkozen boven de term « overgang », die een illusie van planning en beheer wekt. Transitie gaat over verandering zonder geweld of revolutie. Dit is een mythe, natuurlijk. Maar ‘positief’. Leven wij in een wereld in overgang? Dat hangt ervan af. Bij de overgang op energie of landbouw: op wereldschaal niet echt, ook al bestaan er enkele initiatieven. In de digitale overgang: ja, en dus ver verwijderd van de doelstellingen van energiebesparing en ecologisch beheer van niet-hernieuwbare hulpbronnen. De overgangsbeweging geeft ook voorrang aan de « innerlijke overgang », die pleit voor gedeeld bestuur, « verbinding » met het levende, de afbraak van onze culturele modellen van onderdrukking, vernietiging en overheersing van de natuur, de dieren en een deel van de mensheid. Vindt deze culturele overgang plaats? Hoewel er gedachten en initiatieven in die richting zijn, zou het onjuist zijn om dat te zeggen. 

En terwijl destructieve oplossingen beweren het probleem van de oliepiek op te lossen (vloeibaar gemaakte steenkool en gas, teerzanden en schalie, agrobrandstoffen…), beweren al even destructieve oplossingen de klimaatdreiging te verminderen (koolstofuitwisselingen, kernenergie met een ongeëvenaard vernietigingspotentieel, milieucompensatie voor land dat ten koste van de plaatselijke bevolking is ingepikt, geoengineering…). 

De echte vraag is deze: een vermindering van het energieverbruik is onvermijdelijk, een vermindering van de groei ook, want die twee zijn met elkaar verbonden. Hoe kunnen we dan anticiperen op ontgroeiing zonder dat de ongelijkheid toeneemt en er grote conflicten ontstaan? De vraag is onoplosbaar in een concurrerende groei-economie waar elke speler zal trachten zoveel mogelijk hulpbronnen te grijpen om in de race te blijven. 

Hoe zit het met de politieke overgang? Dit is waar we zijn, zeker! En voor degenen die dachten dat ze in een democratie zaten, is de teleurstelling wreed. De politieke overheersing van een netwerk van economische actoren is niet langer een samenzweerderige fantasie. Rockfeller had gezegd: « Iets moet regeringen vervangen , en bedrijven lijken mij de juiste entiteit om dat te doen « . Dit is al gedaan. De Europese Unie is in handen van de lobby’s. Wetenschappers, op zoek naar financiering, zwijgen. De media dienen de staat of belangengroepen. Klokkenluiders worden bedreigd met levenslange gevangenisstraf. Andersdenkenden worden gezien als extremisten. Achtergestelden sluiten zich aan bij maffianetwerken om te overleven. Bevoorrechte mensen blijven zich liever dik zuipen en slikken de officiële propaganda: het groenwassen van « groene » innovaties, de zelfzuchtige « liefdadigheid » à la COVAX, de Chinese « solidariteits »-moraal die klaar staat om grondrechten en democratie weg te vagen. Erger nog: een meerderheid van de westerse volwassen bevolking eist van haar kinderen dat zij hun jeugd, hun sociale leven, hun geestelijke gezondheid, hun opvoeding, hun idealen, hun vitale impulsen en zelfs hun lichamelijke integriteit opofferen: kanonnenvoer! Dit is de wereld waarin we leven. Een wereld waar de ongelijkheid toeneemt, waar ondervoeding en waterstress weer toenemen. Terwijl sommigen dromen van ruimteverovering, totale bewaking, het eeuwige leven, half-kiborgen, half-GGO’s, het monopoliseren van land, water, zaden, het concentreren van rijkdom, wapens, technologieën, voedsel om autoritaire regimes te vestigen. 

Een wereld waarin echter nog niet alles verloren is als de politieke verbeelding ten dienste wordt gesteld van een meer menselijk ideaal: onderwijs, heruitvinding van autonomie, herhuisvesting, permacultuur, sociale strijd, versterkte democratie, recht, hercreatie van gemeenschappelijke goederen, insluiting, solidariteit, grondrechten, ecologische visie kunnen de wapens zijn van hen die bereid zijn een toekomst voor de jeugd opnieuw op te bouwen. 

Valérie Tilman, filosofe 

Lara Pérez Duenas
Powered By MemberPress WooCommerce Plus Integration

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.

Log in.