OVER ÉÉN DING ZIJN WE HET ALLEMAAL EENS: ONZE ‘SUPERIORITEIT

Illustré par :

Als wij komen tot een punt van uitleg waar wij de processen begrijpen die leiden tot de verwerping van de bron en de boodschap, lijkt het onvolledig. Men moet de psycho-sociale factoren begrijpen die aan de basis liggen van dit gemak waarmee bepaalde informatie wordt verworpen, die echter moet worden onderzocht door degenen die intellectueel eerlijk willen zijn. Misschien moeten we de hypothese wagen dat deze bereidheid om de gemakkelijke waarheid te aanvaarden, zowel door bewegingen die zich anti-kapitalistisch noemen als door rechts-liberale partijen, professionele « socialisten », bedrijfsleiders, enz. voortkomt uit het bestaan van een identieke gemeenschappelijke basis. 

De bodem die de verschillende ideologieën zou overstijgen zou die zijn van een al dan niet bewust, duidelijk of diffuus gevoel van westerse superioriteit. Dit imperialistisch racisme, of etnocentrisme, is betrekkelijk complex, aangezien het niet dezelfde vormen aanneemt en varieert naar gelang van het niveau van veronderstelde aanvaarding van de westerse superioriteit. De etnocentrist kan tegen oorlog zijn, maar zich zonder na te denken over het heden, zonder de lessen uit het verleden te overwegen, neerleggen bij de rechtvaardigingen die de macht geeft voor oorlogen; hij kan niet echt voorstander zijn van buitenlandse inmenging in een soeverein land, maar het de minst slechte oplossing vinden; net zoals hij genetisch geprogrammeerd kan zijn om elke buitenlandse inmenging te verdedigen. Maar wat hun standpunt ook moge zijn, allen beschouwen, bewust of onbewust, alle landen op een continuüm waarbij sommige landen voorliggen op (of « meer ontwikkeld » zijn dan) andere: België of Frankrijk in vergelijking met India of Burkina Faso bijvoorbeeld.(1)

Dit imperialistisch racisme zou dus, naargelang men het aanneemt of niet, verschillende vormen aannemen, maar het zou in elk geval niet kunnen worden toegelaten, zowel bij de hogere gegoede klassen, die hun voorwendsels zouden zien weggevaagd door de werkelijke redenen van hun publieke bezorgdheid in de openbaarheid gebracht, als bij de linkse intelligentsia, die voortdurend in een dubbele gedachte verwikkeld is, Deze schizofrenie kenmerkt haar en maakt elke erkenning van het vanzelfsprekende onwaarschijnlijk, in staat om de relatie tussen uitbuitende en uitgebuite klassen binnen een land te erkennen, maar niet in staat om toe te geven dat het « onderontwikkelde » Zuiden deel uitmaakt van één enkel systeem met inbegrip van een « ontwikkeld » Noorden, en dat de armoede van het eerste niet zonder de rijkdom van het tweede gaat. Dit is onmogelijk te erkennen voor alle « anti-armoede » strijders die deze zoete fantasie van « allemaal rijk op een dag » in stand houden, een metafoor voor de Nationale Loterij, die het feit verdoezelt dat zij zelf hopen rijk te blijven(2). Zij zullen dus uiteraard niet inzien dat er zonder het Zuiden geen Noorden is, en dus ook geen schandalige rijkdom die gebaseerd is op de uitbuiting van arbeid en natuur. Deze ontkenning heeft de bazen van Zara of H&M, van Total, van Zuckerberg, van Gates… en al hun tussenpersonen gevormd, een minderheid, die profiteert van de uitbuiting van land en mensen; zonder het « Zuiden », exit ook de afleidingsmanoeuvres voor de middenklasse en de werkende klasse in het Noorden, die steeds verder van echte verandering af komen te staan door de wortel van de « koopkracht »: auto’s, smartphones, tablets, beeldschermen en andere gadgets. Door de werkelijke veranderingen die dit bewustzijn in actie teweeg zou brengen, zouden zij het grootste deel van hun hebzucht verliezen, maar winnen aan vrijheid, aan autonomie, aan vrije tijd, aan het vermogen om na te denken en de ander te ontmoeten. 

Bij al diegenen die beweren « progressief » te zijn, raken we aan een diep verdrongen deel van hun leven. De meesten aanvaarden niet dat wij, als westerlingen, allemaal enigszins ondergedompeld zijn in een cultuur van racisme, racisme dat niet de meest brutale vorm aanneemt van skinhead of Het is niet alleen dehooligan wiens houding soms meer te maken heeft met de individuele psyche dan met de sociale structuur, maar ook de gewone culturele praktijken die aanvaardbaar en geaccepteerd zijn, des te beter omdat zij soms, paradoxaal genoeg, in de subjectieve logica waaruit zij zijn voortgekomen, de oprechte uitdrukking zijn van een oprecht verlangen naar altruïsme. Dit zachte racisme is niet minder overheersend, in de welwillendheid van de welwillende blanke man, in de « liefdadigheid » en de westerse hulp aan « onderontwikkelde » landen, in de adoptie in Haïti en elders van kinderen die hun ouders nog hebben, die het zich niet kunnen veroorloven om voor hen te zorgen. Deze kleine zwarte man, verwelkomd door de welwillende blanke man, wiens aanwezigheid niet langer verrassend is: hij maakt deel uit van het decor, zoals de zwerver in onze straten. Het is niet langer verwonderlijk dat het omgekeerde zo niet onmogelijk, dan toch uiterst zeldzaam is: wie kent een Belgisch kind dat door een Congolees gezin is geadopteerd? We horen nu al de kreten van verontwaardiging: « Maar wat zouden de armen doen zonder onze westerse welwillendheid, onze liefdadigheid » (net zoals « maar wat zouden de zwervers doen zonder de gaarkeuken, de restos du cœur »…). De werkgevers en de rijken zijn zich hiervan terdege bewust en stellen dit op prijs, aangezien zij allen hun eigen stichtingen en liefdadigheidsinstellingen naar keuze hebben, in de zekerheid dat zij zich zullen kunnen blijven verrijken door hun kruimels weg te geven. Het is waar dat wij de hand reiken aan degene die aan de rand van de afgrond staat en wij kunnen de adoptieouder daarom niet veroordelen, maar wij moeten onthullen dat de micro-sociologische handeling van adoptie, zoals alle hulp die op deze ongelijke verhouding is gebaseerd, deel uitmaakt van een etnocentrisch structureel kader waarin het Westen mensen opneemt uit de landen die het heeft vernietigd en nog steeds vernietigt: Het is dus mooi om een hand uit te steken, maar we moeten stoppen met het graven van het gat, om uiteindelijk te komen tot een gelijkwaardige uitwisseling waar, als er sprake is van zelfopoffering en zorgzaamheid, het in beide richtingen zal zijn: we zullen dan ook kleine blanke weeskinderen zien die worden opgenomen door Afrikaanse gezinnen(3).

Het racisme van de westerse overheersing is het racisme dat alomtegenwoordig is in het oorlogszuchtige en imperialistische discours van de Verenigde Staten, dat Europa meestal gelukzalig volgt. Het is expliciet in de arrogante strijders die op interventionisme aandringen; het is latent en onderdrukt in degenen die niet expliciet tot oorlog oproepen — de verdedigers van de mensenrechten en andere strijders tegen onrechtvaardigheid — maar die de leugens van de media als een aangename drank tot zich nemen, met zo’n gemak dat het alleen het resultaat kan zijn van een denksysteem dat klaar is om ze te ontvangen, zonder verder te zoeken naar waar ze vandaan komen. Door de mediapolitieke propaganda door te geven, waarvan de economische belangen in dergelijke oorlogen overduidelijk zijn, steunen zij dus illegale en onwettige daden, zoals het bombarderen van een soeverein land als Syrië door de Verenigde Staten, Frankrijk of België. Sommigen (de strijders) aanvaarden dat we de « barbaren », de « onderontwikkelden » moeten gaan bombarderen, en anderen (de mensenrechtenactivisten) argumenteren: « We staan allemaal aan dezelfde kant, [Occident/Non-Occident] laten we de slachtoffers van Hoessein, Kadhafi, Milosevic, Assad… gaan redden ». Er is een genetische vorm van imperialisme dominant in de eersten, recessief in de laatsten, die zij nog niet hebben kunnen afschudden door wat Raymond Williams het « afleren van de spontane overheersingsgeest« noemde(4).

Dit alles geeft aanleiding tot een reeks spontane reflexen, intellectuele afsluitingen, misselijkheid van onbekwaamheden en hatelijke gedragingen, drogredenen en verachtelijkheden, bewijzen die niet, alles behalve een intellectueel onderzoek zijn, bij proefpersonen die, wanneer wij hen trachten te vertellen dat In het geval van de« het is misschien ingewikkelder », reageren ze als een tiener wiens moeder beledigd is. 

HET VOOR DE HAND LIGGENDE DAT NIET… 

Zekerheid geeft dus aanleiding tot uitspraken die vanzelfsprekend lijken te zijn. Maar bij nader inzien ontdekken we dat dit niet het geval is en dat deze « vanzelfsprekende feiten » drogredenen zijn. 

Het eerste bewijs, dat geen bewijs is, is vrij eenvoudig: als we onderscheid maken tussen de bedoelingen van de boodschapper en de waarheid van de boodschap en de stelling aan het begin van het artikel aanvaarden, namelijk dat we ons moeten kunnen houden aan de inhoud van Bush’ zin « De Verenigde Staten van Amerika zullen nooit doen alsof ongeketende dissidenten hun ketenen verkiezen, noch dat vrouwen vrijwillig vernedering en dienstbaarheid aanvaarden.Hoewel wij inzien dat de werkelijkheid precies omgekeerd is, nemen wij nota van de huidige aantijgingen over Syrië, maar ook van de lessen uit het verleden met Kosovo, Afghanistan, Irak, Libië, waarvan de propaganda min of meer identiek is: 

a) dat de « informatie » die wordt verstrekt door de dominante pers(5) en hun uitdrukkelijke beweringen om een land te helpen, nooit zijn gevolgd door politieke effecten in de echte wereld, anders dan de vernietiging en het ontmantelen van naties, hetgeen de belangen van de machtigsten ten goede is gekomen;

b) dat, rekening houdend met punt a, zelfs indien de waarheid van de feiten zou worden bewezen, wij te maken hebben met een « leugen in de vermomming van de waarheid », omdat het onthullen van de afpersingen en folteringen, bijvoorbeeld van een leider, op zich geen belang heeft voor de westerse media-politieke macht die zich niet bekommert om de potentiële slachtoffers(6) ‑Voor hen zijn het slechts hefbomen, middelen als alle andere voor militair ingrijpen. De enige belangen zijn economisch (impliciet);

c) dat, gelet op punt b, de kans groot is dat de autoriteiten, die hun impliciete belangen willen behartigen, indien zij geen bewijzen van misbruik vinden, deze zullen verzinnen(7);

d) dat achter de ene informatie een andere kan schuilgaan: zo zal de identificatie van de « niet-westerse despoot » alle andere informatie omvatten, die interessant maar vaak verontrustend is voor de westerse orde (bijvoorbeeld over Muammar Kadhafi en zijn steun voor de Afrikaanse onafhankelijkheid of zijn voornemen om een Afrikaans monetair fonds op te richten, de levensstandaard van het land in vergelijking met andere Afrikaanse landen vóór de westerse interventie…);

e ) dat het imperialisme eenrichtingsverkeer is en dat verkeerde informatie nodig is om oorlogen te rechtvaardigen: hoewel de niet-westerse media zich ook met propaganda bezighouden, hebben zij veel minder invloed op de vorming van het denken van de westerse bevolking. Deze propaganda staat ook ten dienste van wapenhandelaars, telecombazen en andere zakenlieden wier enige zorg het is hun fortuin te laten groeien.

2. Een tweede voor de hand liggend feit zou zijn dat wij zouden kunnen oordelen over wat goed of slecht is in anderen, over hun manier van handelen, of die al dan niet strookt met onze waarden, en een paar gevechtsvliegtuigen zouden kunnen sturen naar degenen die wij willen helpen, maar niet allemaal, zoals Palestina, om hen te bevrijden, alsof wij God waren, wij die zo goed zijn. Nogmaals, in een egalitaire relatie zou het een kwestie zijn van de ander dat ook te laten doen… maar omdat er sprake is van een ongelijke uitwisseling, waarbij de Ander altijd als minderwaardig wordt beschouwd, kan alleen de westerse meester zijn gedrag aan de leerling dicteren. Toch is er geen ergere plaats dan het Westen wat betreft de vernietiging van volkeren en de commerciële kolonisatie van de aardbol. U moet dus eerst uw eigen huis op orde brengen voordat u les gaat geven. Maar het spreken over het kwaad in anderen, evenals het overvloedig ethisch discours over onszelf en onze waarden, dienen dezelfde functie: zij zijn een vernislaag over onze afschuwelijke daden. En stelt ons gerust dat we dat kunnen blijven doen. 

3. Het derde valse bewijs is dat men niet moet vertrouwen op wat men hoort, maar alleen op de feiten. Nu, op duizenden kilometers afstand en slechts gevoed door informatie van de massamedia die, wat Syrië bijvoorbeeld betreft, niet meer ter plaatse zijn dan niet-gouvernementele organisaties, lijken de enige twee oplossingen die overblijven om te proberen de waarheid te construeren, te zijn een idee te krijgen van de verslagen van onafhankelijke journalisten die in Syrië zijn geweest, of van de inwoners, wanneer zij geen als burgers vermomde « rebellen »-terroristen voor de mainstream media zijn. Eva Bartlett’s getuigenis voor de VN is in dit opzicht leerzaam(8)Maar meer dan wat ze zegt, zijn het de reacties van de westerse media die boekdelen spreken: rechtstreeks in het gezicht van Rusland gestampt omdat ze artikels heeft gepubliceerd op Russia Today (RT), laat de Canadese journaliste zich niet ontwapenen en benadrukt ze de dubbele moraal van de westerse media, voor wie men storend wordt wanneer men niet langer het juiste discours voert, en die dan op zoek gaan naar het « bewijs », ditmaal de Russofilie van de journaliste… : « Dat ik beschrijf wat ik in Syrië zie wanneer ik ter plaatse ben, wanneer ik met burgers praat, en soms voor RT schrijf, is plots een probleem geworden voor dezelfde mensen die me steunden toen ik vanuit Palestina, vanuit Gaza schreef […] Ik ben een freelancer en ik schrijf voor wie ik wil..(9) Dit brengt ons terug bij de assimilatie waar we het eerder over hadden, behalve dat de omkering waar Eva Bartlett naar verwijst aangeeft dat deze verwarring van boodschapper en bron (in dit geval van het medium van de boodschap, d.w.z. Russia Today), zuiver strategisch is, aangezien wanneer de informatie niet verontrustend was, ze ook niet werd gemaakt. 

Michel Onfray zal ook te lijden hebben onder de wraakzucht die rust op degenen die niet zeggen wat de nomenklatura van de media wil horen (een nomenklatura die, dat mag niet worden vergeten, werkt voor media die in handen zijn van de rijkste families): « In een interview met Le Point had Michel Onfray de pech erop te wijzen dat elke intellectueel die die naam waardig is, uiteraard altijd de voorkeur moet geven aan een « eerlijke analyse » (of die nu door Alain de Benoist is geformuleerd, schreef hij) boven een « oneerlijke analyse » (of die door BHL is geformuleerd), zodat hij onmiddellijk in het centrum van een mediastorm terechtkwam die werkelijk verbijsterend was ».. Jean-Claude Michéa trekt de nodige conclusies: « Voor de moderne linkse intelligentsia kan de fee van gisteren altijd de heks van vandaag worden(10) (…) en ten tweede is deze intelligentsia duidelijk geen centimeter opgeschoten sinds de dagen dat zij trots verkondigde dat zij liever « ongelijk had met Sartre dan gelijk met Aron ». Dit bevestigt eens te meer, voor zover nodig, de bekende profetie van Orwell: « De echte vijand is de geest teruggebracht tot de toestand van een grammofoon, en dit blijft waar of men het nu eens is met de plaat die op een bepaald moment wordt afgespeeld of niet »..(11)

Het Westen vertelt zichzelf een verhaal, het vertelt het zichzelf elke dag via zijn propaganda-organen; wij vertellen het onszelf elke dag, aangesloten op grammofoons, wanneer wij onszelf ervan overtuigen dat « alles normaal is » en dat wat onverwachts gebeurt gewoon een ongeluk is. Welnu, het ongeluk maakt deel uit van de norm die het voortbrengt en het is de ideologie, die de structuur bijeenhoudt, die er de attributen van het ongeluk aan verleent. « De ervaring die we van ons eigen leven hebben, het verhaal dat we onszelf vertellen om te rechtvaardigen wat we doen, is in wezen een leugen. De waarheid ligt elders, in onze daden.(12). Het enige wat we moeten doen is stoppen met geloven. Maar wie durft te benoemen dat niet de werkelijkheid wordt verteld, maar het spektakel ervan wordt opgevoerd, wordt door de westerse inquisitie veroordeeld. 

Notes et références
  1. Croyance qui contient deux dénis: celui de la participation du « Nord » dans le sous-développement du « Sud », et celui de la reconnaissance du mode destructeur de notre civilisation occidentale qu’il serait impossible de généraliser, d’où l’impossibilité cognitive pour les thuriféraires de l’aide au développement de reconnaître qu’une croissance infinie dans un monde fini est une impossibilité, et donc que le développement est une idéologie universellement irréalisable.
  2. « En 1996, pratiquement deux tiers des Américains (64%) âgés de 18 à 21 ans pensaient qu’il était ’’très probable’’ ou ’’assez probable’’ qu’ils deviennent riches (…) Dix ans plus tard, ils ne l’étaient toujours pas: la part de la population gagnant 100 000 dollars par an avoisinait 7%. Bien entendu, il reste à cette cohorte particulière encore un peu de temps, mais le fait est là: dans une société où seulement 7% de  la population gagne 100 000 dollars par an, le fait que 64% de cette population s’imagine pouvoir rejoindre ces 7% relève d’une profonde erreur de jugement. » Michaels, W.B., La diversité contre l’égalité, op.cit., p.137. L’auteur continue ensuite sur la similarité entre cette croyance et l’illusion propagée par des émissions comme American Idol (nous dirions The Voice). Le propos est d’un intérêt majeur.
  3. Ajoutons que cette comparaison Nord-Sud permanente, nourrit l’aliénation du sujet indigent du Nord qui, voyant par la comparaison internationale toujours plus pauvre que lui – il y a maintenant des échelons en dessous du dernier sur lequel il reposait – se voit comme « supérieur ». Les écrits d’Albert Memmi, analysant ce contexte sociologique de mise à proximité rendu possible par la colonisation, sont en ce sens d’une formidable pertinence : « Le petit colonisateur, le colonisateur pauvre se croyait tout de même, et en un sens l’était réellement, supérieur au colonisé ; objectivement, et non seulement dans son imagination ». Albert Memmi, Portrait du colonisé. Portrait du colonisateur, Editions Gallimard, 1985, p.16.
  4. Raymond Williams, Culture and society, 1963, p. 376, cité dans Saïd E.W., 1980, L’orientalisme, l’Orient créé par l’Occident, Seuil, 1980, p. 51.
  5. Voir notamment L’opinion, ça se travaille, Ibid., qui contient de nombreux exemples du travail de propagande médiatique.
  6. Comme disait un caricaturiste faisant dialoguer deux personnages: « Il faut que la violence s’arrête pour qu’on puisse continuer à s’en foutre ».
  7. Voir à ce sujet l’excellent documentaire de la chaîne parlementaire LCP « Mensonges, guerre et vidéo », https://www.youtube.com/watch?v=x8sg0Dqc3_I, où l’on voit la délirante construction de la « preuve » (les armes de destruction massive, et la fameuse fiole de Colin Powell brandie devant le conseil de sécurité de l’ONU).
  8. https://francais.rt.com/international/30587-onu-journaliste-dementrhetorique-presse-syrie
  9. https://francais.rt.com/international/30905-medias-contre-realitesyrie-eva-barlett.
  10. Ou la sorcière d’hier la fée d’aujourd’hui. Pensons à Bart de Wever dans les médias et discours politiques avant et après les élections.
  11. Jean-Claude Michéa, Notre ennemi le capital, Climats, p.211. (12) Slavoj Žižek, ibid., p.69.
Powered By MemberPress WooCommerce Plus Integration

Espace membre

Leden